Upoważnienie i pełnomocnictwo to różne pojęcia, natomiast odnoszą się do podobnej sytuacji prawnej. W obu przypadkach chodzi o przedstawicielstwo, działanie w imieniu drugiej osoby. Niektórzy jedno i drugie błędnie traktują na równi, Dziś opowiemy czym dokładnie jest pełnomocnictwo, czym upoważnienie i wskażemy podstawowe różnicę między tymi pojęciami. Zapraszamy do lektury!

 

Pełnomocnictwo – najważniejsze informacje

 

Pełnomocnictwo to forma upoważnienia innej osoby do działania w naszym imieniu poprzez złożenie jej oświadczenia woli. Od treści pełnomocnictwa będzie zależeć do jakich konkretnie czynności uprawniony będzie Twój pełnomocnik. To ważne, bo wszystkie czynności dokonane przez pełnomocnika będą skutkowały i odnosiły się bezpośrednio do reprezentowanego, czyli osoby, która udzieliła pełnomocnictwa. W praktyce, wszystkie decyzje jakie podejmuje pełnomocnik są również Twoimi decyzjami. A z czego może wynikać pełnomocnictwo?

 

Pełnomocnictwo może wynikać:

  • z mocy prawa – czyli na przykład rodzice niepełnoletniego dziecka z upoważnienia
  • wyrażone przez oświadczenia woli, które powinno zawierać zakres czynności jakich pełnomocnik może dokonywać.

 

Co ważne nie każdy I nie zawsze może zostać Twoim pełnomocnikiem. Wiele zależy od rodzaju sprawy. Na przykład w sprawach karnych pełnomocnikiem może być tylko adwokat, a już w sprawach o wykroczenia – może być nim radca prawny. W sprawach administracyjnych przed urzędami, pełnomocnikiem może być każda osoba. Nawet Wasz sąsiad. Warunkiem jest pełnoletniość i zdolność do czynności prawnych. W sprawach cywilnych sąsiada już o pomoc nie poprosicie. Pełnomocnikiem może być wtedy adwokat, radca prawny albo członek najbliższej rodziny. W niektórych przypadkach, może bć nim przedstawiciel organu, na przykład Rzecznik.

 

Forma i rodzaje pełnomocnictwa

 

Prawo nie reguluje dokładnie formy udzielenia pełnomocnictwa. Co to oznacza w praktyce? Choćby to, że może zostać udzielone ustnie. Jeżeli jednak do wypełnienia czynności prawnych regulowanych pełnomocnictwem wymagana jest określona forma szczególna to pełnomocnictwo także powinno być udzielone w tej samej formie.

 

A jakie rozróżniamy rodzaje pełnomocnictwa?

  • Pełnomocnictwo ogólne – które ma najszerszy zakres, ponieważ jest to pełnomocnictwo do dokonywania czynności zwykłego zarządu. Pełnomocnik jest upoważniony do dokonywania wszelkich czynności, które mają na celu utrzymanie rzeczy w dotychczasowym stanie. Wchodzą tu takie czynności jako występowanie w imieniu mocodawcy przed wszelkimi organami, składanie przed nimi oświadczeń i wniosków, odbieranie wezwań, zawiadomień itd.
  • Pełnomocnictwo rodzajowe – to rodzaj pełnomocnictwa, w którym z góry określa się jakich czynności prawnych może dokonywać pełnomocnik w imieniu swojego mocodawcy. Pełnomocnictwo rodzajowe może dotyczyć czynności zwykłego zarządu, albo przekraczać je.
  • Pełnomocnictwo szczególne – charakteryzuje się tym, że jest udzielane w celu dokonania przez pełnomocnika konkretnie wskazanej w nim czynności.
  • Pełnomocnictwo procesowe – jest to upoważnienie do zastępowania mocodawcy przed sądem

 

Pozostaje pytanie jak powinno wyglądać pełnomocnictwo I co powinno zawierać. Poniżej wypisaliśmy wszystkie niezbędne elementy, natomiast warto pamiętać 

  • data i miejsce sporządzenia,
  • oznaczenie mocodawcy oraz jego dane osobowe – imię, nazwisko, adres, numer PESEL, seria i numer dowodu osobistego,
  • oznaczenie osoby pełnomocnika oraz jego dane osobowe – imię, nazwisko, adres, numer PESEL, seria i numer dowodu osobistego,
  • określenie zakresu umocowania, a więc konkretnego rodzaju czynności prawnej, którą obejmuje pełnomocnictwo,
  • podpis mocodawcy
  • wzmianka o odwołalności (opcjonalnie)
  • w przypadku umowy sprzedaży powinien też znaleźć się zapis odnośnie przedmiotu umowy oraz ceny za jaką dana rzecz ma być sprzedana.

W sprawach nieuregulowanych w pełnomocnictwie znajdą zastosowanie przepisy kodeksu cywilnego.

 

Upoważnienie – najważniejsze informacje

 

Upoważnienie jest delegacją innej osoby do podejmowania czynności w naszym imieniu. Nie ma żadnych konkretnych regulacji określających komu można, a komu nie można udzielić upoważnienia. Może to być członek rodziny, pracownik, a nawet wspominany wyżej sąsiad – o ile cieszy się naszym zaufaniem rzecz jasna. Podobnie jak w przypadku pełnomocnictwa osoba upoważniona swoimi działaniami działa w naszym imieniu i to my ponosimy konsekwencję jej działań.

 

Forma i rodzaj upoważnienia

 

Niezależnie czy mówimy o pełnomocnictwie czy upoważnieniu, w oby przypadkach warto określić formę i rodzaj działań. Czyli na przykład czy będzie miało ono charakter czynności stałej, czy jednorazowej. Tak samo ważne będzie jasne określenie do jakich czynności upoważniamy. Zbyt wąski zakres może utrudnić działania, a przy zbyt szerokim może się okazać, że uprawnienia zostaną przekroczone. Jeśli chodzi o wymogi dotyczące osoby, której udzielamy upoważnienia, nie ma ich narzuconych. Może być to po prostu osoba którą darzymy zaufaniem.

Zazwyczaj upoważnienie udzielane jest na piśmie, ponieważ osoba upoważniona, będzie musiała wykazać, że ma prawo do reprezentowania Waszych interesów i działania w Waszym imieniu. Co powinno znaleźć się w takim dokumencie?

 

Upoważnienie powinno zawierać:

  • miejscowość i datę
  • adres do korespondencji
  • tytuł pisma – upoważnienie,
  • dane osoby upoważniającej – imię, nazwisko, jeśli jest to firma, również nazwę i dane firmy,
  • numer PESEL osoby upoważniającej lub numer dowodu osobistego
  • dane osoby upoważnionej – imię, nazwisko, numer PESEL lub numer dowodu osobistego.
  • oświadczenie woli i określenie celu, w którym wystawia się upoważnienie,
  • czytelny podpis osoby upoważniającej,
  • jeśli upoważniającym jest firma, na dokumencie powinna znaleźć się również pieczątka.

 

 

Upoważnienie a pełnomocnictwo – podsumowanie

 

Podstawowa różnica między upoważnieniem a pełnomocnictwem jest to, że upoważnienie jest pozwoleniem na dokonanie określonej czynności, natomiast pełnomocnictwo jest pozwoleniem na wyrażenie woli w imieniu mocodawcy.

Innymi słowy, jeśli chcemy aby ktoś złożył w naszym imieniu dokumenty wystarczy upoważnienie. Jeśli natomiast będzie podpisywał te dokumenty, zawierał umowę – udzielamy pełnomocnictwa. Kolejną istotną różnicą, jest możliwość odwołania się od obu czynności. Jeśli chodzi o pełnomocnictwo, takie działania można w dowolnej chwili odwołać. W przypadku upoważnienia nie zawsze tak jest. Zwłaszcza w przypadku, kiedy podpis osoby upoważnionej ma konkretne skutki, które trudno będzie cofnąć.

Niektóre czynności będą wymagały umocowania w formie pełnomocnictwa, a upoważnienie może być niewystarczające. Każdą sytuację należałoby ocenić indywidualne. Przez to, że w prawie nie znajdujemy konkretnych czynności, które mogą lub nie mogą być podejmowane na mocy upoważnienia – pojawia się sporo wątpliwości. Jeśli szukają Państwo wsparcia w tym lub innym problemie natury prawnej, konkretne porady prawnej, zachęcamy do kontaktu z naszym biurem. Chętnie pomożemy od strony teoretycznej i praktycznej. W zależności od Państwa życzenia i potrzeb.